زخم معده یکی از عوارض نادر بعد از جراحی های لاغری مانند بای پس و اسلیو معده است که میتواند تاثیرات زیادی بر کیفیت زندگی بیماران بگذارد. این مشکل به دلایل مختلفی از جمله تغییرات در تولید اسید معده، فشارهای ناشی از کاهش حجم معده و تغذیه نامناسب بروز میکند.
در این مقاله، به بررسی علل، علائم و راههای درمان زخم معده پس از جراحی های لاغری خواهیم پرداخت.

زخم معده بعد از جراحی لاغری
زخم معده یکی از عوارض احتمالی جراحی های لاغری همچون عمل بایپس و اسلیو معده است و معمولاً ناشی از تغییرات به وجود آمده در ساختار معده و نحوه عملکرد آن بعد از عمل میباشد. این عارضه نیاز به درمان و مراقبتهای ویژهای دارد که در ادامه به بررسی بیشتر آن میپردازیم.
زخم معده بعد از عمل بای پس معده
همان طور که گفته شد زخم معده بعد از جراحی بای پس معده یکی از عوارض نادر این عمل است. در جراحی بای پس معده ، به دلیل تغییرات در مسیر معده و رودهها، فشار بیشتری به دیواره معده وارد میشود که میتواند منجر به زخمهای دردناک و مشکلات جدیتری مانند خونریزی و سوراخ شدن معده گردد.
افراد مبتلا به زخم معده باید قبل از جراحی اقدام به درمان این مشکل کنند و پس از عمل نیز مراقبتهای خاصی را رعایت کنند تا از بروز مجدد آن جلوگیری شود.
زخم معده بعد از عمل اسلیو معده
در جراحی اسلیو معده، بخشی از معده برداشته میشود و حدود 70 درصد از حجم معده به طور قابل توجهی کاهش مییابد. این تغییرات ممکن است باعث بروز زخم معده شود. در برخی موارد، دیواره معده دچار آسیب شده و زخمهایی ایجاد میشود که نیاز به درمان و مراقبت ویژه دارند.
این زخمها اگر به موقع شناسایی و درمان نشوند، ممکن است منجر به مشکلات جدیتری مانند خونریزی داخلی و حتی عفونت بعد از اسلیو معده شوند. به همین دلیل پیگیری معاینات بعد از عمل و مراقبتهای لازم برای جلوگیری از بروز این عوارض ضروری است.
برای دریافت مشاوره رایگان و استعلام هزینه جراحی اسلیو فرم زیر را پر کنید.
میزان شیوع زخم معده بعد از بای پس و اسلیو
زخم معده پس از اسلیو و بای پس معده یک عارضه نسبتا نادر محسوب میشود که احتمال بروز آن در بیماران بین 1 الی 16 درصد میباشد. این عارضه معمولاً در سه ماه اول پس از جراحی در ۳۰ درصد بیماران رخ میدهد و احتمال بروز آن در ماههای چهار تا دوازده پس از عمل به ۲۳ درصد میرسد.
همچنین در طول یک سال بعد از جراحی لاغری، این درصد به ۴۷ افزایش مییابد. بیشتر زخمها در محل برشها و اطراف خطوط اصلی جراحی ایجاد میشود.
چرا دکتر ناصر ملک پور؟!
12 سال هیئت علمی دانشگاه شهید بهشتی
چاپ 61 مقاله علمی پژوهشی و 2 جلد کتاب
پایهگذار رشته فلوشیپ لاپاروسکوپی
بیش از 10/000 جراحی موفق و جراحی چاقی

علت زخم معده بعد از جراحی بای پس و اسلیو
زخم معده بعد از جراحی بای پس و جراحی اسلیو معده ممکن است به دلیل چندین عامل مختلف ایجاد شود. یکی از مهمترین عوامل، افزایش تولید اسید معده است که در نتیجه کوچک شدن معده، غلظت آن بیشتر شده و به دیوارهها فشار وارد میکند.
همچنین تغییرات در خونرسانی به معده، که در حین جراحی رخ میدهد، میتواند فرآیند ترمیم طبیعی دیواره معده را مختل کرده و موجب زخم شود. مصرف داروهای ضدالتهابی غیراستروئیدی (NSAIDs) و سبک زندگی ناسالم مانند سیگار کشیدن و خوردن غذاهای پرچرب نیز خطر بروز این عارضه را افزایش میدهد.
علائم زخم معده بعد از عمل بایپس و اسلیو
زخم معده پس از جراحی های لاغری مثل اسلیو و بایپس معده معمولا با نشانههای زیر همراه است:
- درد شکم: یکی از شایعترین علائم زخم معده بعد از بای پس و اسلیو، درد در ناحیه فوقانی شکم است. این درد معمولاً در ناحیه زیر استخوان سینه و در قسمت اپیگاستر احساس میشود و میتواند با وعدههای غذایی یا در شبها شدیدتر شود.
- عدم تحمل غذایی: بیماران ممکن است تجربه کنند که برخی از غذاهایی که قبلاً به راحتی مصرف میکردند، اکنون باعث درد و ناراحتی میشود. این مشکل به دلیل تغییرات در ساختار معده و عملکرد آن پس از جراحی است.

- تهوع و استفراغ: تهوع مداوم یا استفراغ که در برخی موارد ممکن است با خون یا مادهای شبیه به قهوه همراه باشد، از دیگر علائم مهم زخم معده است که به خونریزی ناشی از زخم اشاره دارد.
- سوزش سر دل و رفلاکس: افزایش اسید معده پس از جراحی میتواند منجر به سوزش در ناحیه قفسه سینه یا مری و ایجاد رفلاکس شود.
- مدفوع تیره یا سیاه: اگر بیمار متوجه تغییر رنگ مدفوع به سیاه یا تیره شود، این ممکن است نشاندهنده خونریزی داخلی و وجود زخم در معده باشد.
- کاهش وزن غیر عادی: کاهش اشتها و کاهش وزن بدون دلیل مشخص میتواند یکی دیگر از علائم زخم معده باشد که باید مورد بررسی قرار گیرد.
درمان زخم معده بعد از جراحی لاغری
درمان زخم معده بعد از جراحی لاغری معمولاً با استفاده از داروهای ضد اسید آغاز میشود. داروهایی مانند مهارکنندههای پمپ پروتون (PPI) میتوانند تولید اسید معده را کاهش داده و روند بهبود زخم را تسریع کنند. در برخی موارد، آنتیاسیدها برای تسکین درد و سوزش معده تجویز میشوند.
اگر زخم به دلیل عفونت با هلیکوباکتر پیلوری باشد، پزشک آنتیبیوتیکهای مناسب را نیز تجویز میکند. اصلاح رژیم غذایی و اجتناب از غذاهای سنگین و تحریککننده به بهبود کمک میکند. در موارد نادر و در صورت عدم پاسخ به درمانهای دارویی، ممکن است نیاز به عمل جراحی مجدد باشد.
جلوگیری از زخم معده بعد از بای پس و اسلیو
همچون بسیاری از عوارض جراحی چاقی ، زخم معده نیز قابل پیشگیری است. در این راستا رعایت نکات زیر کمک زیادی خواهند کرد:
- از رژیم غذایی مغذی پیروی کنید.
- از مصرف غذاهایی که منجر به درد میشوند بپرهیزید.
- تا حد ممکن آب بنوشید تا بدنتان هیدراته باشد.
- از مصرف الکل، سیگار و هرگونه دخانیات تا حد امکان خودداری کنید.
- سعی کنید آرامش داشته باشید و از استرس دور بمانید.
- داروهای تجویزشده توسط پزشک را بطور منظم مصرف کنید.
- در طول شبانهروز حتما خواب کافی داشته باشید.
چاقی یا لاغر؟! نمیدونی؟

رژیم غذایی مناسب برای بیماران مبتلا به زخم معده بعد از عمل لاغری
رژیم غذایی مناسب برای بیماران مبتلا به زخم معده بعد از عمل لاغری از اهمیت زیادی برخوردار است. این رژیم باید به گونهای طراحی شود که معده تحریک نشود و روند بهبود تسریع گردد. در ادامه، غذاهایی که باید مصرف و اجتناب کرد معرفی شدهاند:
غذاهایی که باید مصرف کنید:
- غذاهای نرم و آسانهضم: انواع سوپ بعد از اسلیو معده مانند سوپ مرغ و سبزیجات، پوره سیبزمینی، برنج سفید و ماکارونی بدون ادویه.
- منابع پروتئین کمچرب: مرغ بدون پوست، ماهی آبپز یا گریلشده، تخممرغ (آبپز یا نیمرو بدون روغن زیاد).
- سبزیجات بخارپز: هویج، کدو و اسفناج بخارپز که به آرامی معده را تحریک میکنند.
- میوههای کماسید: موز، سیب پخته و گلابی، که برای معده حساس مناسب هستند.
غذاهایی که باید اجتناب کنید:
- غذاهای پرادویه و چرب: غذاهایی با ادویههای تند، روغن زیاد یا سرخکرده که میتوانند معده را تحریک کنند.
- مواد غذایی اسیدی و تحریککننده: مرکبات (پرتقال، لیمو)، گوجهفرنگی و فرآوردههای آن (مثل سس کچاپ)، قهوه و نوشابههای گازدار.
- غذاهای فرآوریشده و شور: چیپس، سوسیس و کالباس که میتوانند به دیواره معده آسیب بزنند.
سوالات متداول زخم معده بعد از عمل لاغری
در صورت مشاهده علائمی مثل درد شدید معده، استفراغ همراه با خون، مدفوع سیاه، کاهش وزن غیرعادی و یا احساس سوزش شدید در قفسه سینه، نیاز است به پزشک مراجعه نمایید.
بله، این عارضه معمولا با داروهای کاهشدهنده اسید معده، تغییر رژیم غذایی و اصلاح سبک زندگی و در موارد شدید جراحی مجدد قابل درمان است.
بله، ممکن است سرعت کاهش وزن را کمتر کند.
کلام آخر
زخم معده بعد از جراحیهای بای پس و اسلیو معده، اگرچه عارضهای شایع است اما با پیگیری دقیق و رعایت نکات درمانی و رژیم غذایی مناسب میتوان از بروز آن پیشگیری کرد یا آن را درمان کرد. مراجعه به پزشک متخصص، استفاده از داروهای تجویز شده و اصلاح سبک زندگی از جمله عوامل مهم در تسریع بهبود و جلوگیری از عوارض بیشتر میباشند. توجه به این نکات میتواند به بیماران در حفظ سلامت معده و بهبود وضعیت عمومی کمک کند.